De kabelboom van de bovenkant is nu gereed. Dat wil zeggen, alle kabels zijn gelabeld en lang genoeg om verder te werken. Ze zijn nog niet aangesloten op de bedienende elementen, dat moet nog. Ook alle kabels aan de onderkant zijn inmiddels vastgesoldeerd. Dat was nog wel een werkje, want zo hier en daar had ik de isolatielassen in de rail (voor de scheidingen van de secties) aan de linkerkant aangebracht in plaats van de rechterkant, dat moest ook nog gecorrigeerd worden. Maar goed, dat is nu ook weer rechtgezet.
de bedrading van de onderkant in wording.Detail van de kabelboom die van de “begane grond” komt en die nog moet worden aangesloten op de bedienende elementen.
Er wordt hard gewerkt deze kerst. Alle rail ligt inmiddels. Dan is het tijd voor het aan de rail solderen van de nodige bedrading. De wisselaandrijvingen zijn natuurlijk al bedraad, maar er moeten ook een boel aansluitpunten komen voor bezetmeldingen. Dus die worden aan de rail gesoldeerd. En dan kleine gaatjes boren om al die bedrading ondergronds te brengen.
Bedrading aan de onderkant van de “begane grond”
Voor de “begane grond” is dat nu helemaal gebeurd, voor het ondergrondse schaduwstation pas voor de helft. Aan de onderkant van de begane grond levert dat een flinke kabelspaghetti op. Dan haal ik de “begane grond” los van zijn scharnieren, keer hem om en leg hem vlak neer. Dan kan ik op het gemak aan al die kabeltjes werken. En dat betekent voor nu: Zodanig verlengen dat ze straks, als de “begane grond” definitief aan het frame bevestigd is, doorgetrokken kunnen worden naar de besturing. Dat betekent inderdaad dat elke draad wel drie keer onderbroken kan worden en gesoldeerd moet worden, maar anders is het niet te managen.
De “begane grond” los van het frame en ondersteboven
Dat is een hoop gepuzzel om de hele boel netjes in kabelgoten te krijgen en zo te labellen dat ik later nog weet welke draad naar wel bedienend element toe moet. Uit itrain heb ik een mooie screenprint gemaakt van het schakelbord, in paint aangevuld met melder nummers en nummers van de te schakelen elementen. En dan maar nummertjes plakken bij de juiste draden. Vervolgens een verlenging solderen op elk kabeltje en elk kabeltje netjes voorzien van een label met het nummertje. Uiteindelijk krijg ik dan een dikke kabelboom die van de scharnierende “begane grond” naar het bedienend element (detector, switch decoder, …) in het frame loopt. Daarna kan het scharnierende deel nog wel open zodat ik aan de onderkant kan werken, maar nooit meer los.
De helling is inmiddels gebouwd. De 3d geprinte onderdelen doen het prima. Ook de helix is af, gebouwd van 3d geprinte onderdelen. Ik had een helix gekocht en inmiddels ook opgebouwd, maar die is een stuk grover dan ik in gedachten had. De zelf ontworpen en 3d geprinte helix is een stuk slanker en sierlijker. Ook de helling is licht voorzien van ornamenten. Ze hebben wel iets met stevigheid te maken, maar het oog wil ook wat. De helling en de helix steunen op M6 draadeinden. Een deel daarvan zat bij de helix die ik gekocht had, aangevuld met los gekocht materiaal. Dan de boel bekleden met kurk. Het leggen van de rail, daar ben ik heel secuur in: Ervaring heeft geleerd dat zorgvuldigheid bij het leggen van rail zichzelf terug betaald. Natuurlijk gebruik ik splinternieuwe rail, want de gebruikte rail is niet geheel ongeschonden uit de vorige layout gekomen. Aan de onderkant is ook het voedingsgedeelte inmiddels gereed. Een aansluitpunt voor een c13 aansluitkabel, daarna door naar een contactslot met controlelampje, dan intern naar een 230V spanningsslof. Van daaruit zijn alvast de Z21 centrale en de router aangesloten. Veel van de rail op het onderste niveau, minus 15 cm, zijn gelegd, maar ik ben nog niet klaar.
Ondertussen transformeert mijn woonkamer elk weekeind in een soort werkplaats. Dat ruim ik dan aan het eind van de zondag weer allemaal op. In de toekomst zal dat veel minder nodig zijn, want al het grove werk is nu echt achter de rug. Nu alle rail leggen en fijne spullen aansluiten, daarna gaan we over tot het bouwen van een landschap.
De helling en de helix zijn klaar. Heel veel van de rail is gelegd, maar het is nog niet compleet.In het weekeind wordt de woonkamer een werkplaats. Zie trouwens ook dat alle decoders aan de voorkant al op het decoderboard zitten.En aan het eind van het weekeind is alle gereedschap weer opgeruimd. Zie ook de onderkant van de baan aan de rechterkant: De 220V voeding is aangelegd, de centrale en de router hangen al.
De 3d delen zijn grotendeels geprint. Zo hier en daar nog een vergeten non-standaard onderdeeltje te printen, maar de bulk van onderdelen die ik in de helling ga gebruiken ligt klaar.
Allerlei 3d geprinte onderdelen liggen klaar om gemonteerd te worden
Vorige keer heb ik al laten zien dat het frame in elkaar gezet is. In een korte droge periode (het is erg regenachtig de laatste dagen) heb ik het frame het balkon op geschoven en daar met een paar spuitbussen lak in de lak gezet. Dan blijft het nog langer een mooi frame. Wel blanke lak, want ik vind dat de mooie houtstructuur best behouden mag blijven.
Het frame. Nu eens van een andere kant. Met blanke lak ingespoten en een mooie egale laag kurk op niveau -1.
Ik heb ook gelijk niveau -1 voorzien van een mooie egale laag kurk. Op dit niveau komt toch geen landschap te staan en zal “kaal” blijven. Dus in plaats van gepuzzel met strookjes en zo op plaatsen waar rails moet komen heb ik maar in één keer het hele niveau netjes glad gekurkt. Het was nog even zoeken naar de juiste kurk en de juiste lijm. Ik had eerst kurk van 4mm, maar dat is te dik. Gewone kurk van 2mm is zo grof dat je het niet mooi kunt bewerken, zeker niet voor 1/160, waar het toch allemaal iets nauwer kijkt. Dus ik ben uitgekomen op “industrieel kurk”, dat is fijner dan normaal kurk. En ik maakt gebruik van spuitlijm voor deze mooie egale laag.
Nu gaat het moeilijkste deel van het sporenplan gebouwd worden, de helling van begane grond naar niveau min 1. Daar komt ook een helix in. De 3d printer draait al overuren op ondersteuningen voor de helling. Het grootste deel van de helling, de naam doet het al vermoeden natuurlijk, zit tussen niveau -1 en begane grond in. Dus daar moeten vanaf niveau -1 allerlei steunen en brugdelen voor komen. Die delen rollen dus nu één voor één uit de 3d printer. Over de bouw van de helling de volgende keer weer meer.
En ik kon niet wachten, ik heb alles gelijk in elkaar gezet. Alle delen zijn eerst geschuurd en vervolgens aan elkaar bevestigd: Gaatjes voorboren, rotadril schroeven er in, werkt perfect.
Halverwege de constructie: Achterkant en vier delen dwars aan elkaar.
Het opschuren was wel nodig. Ik weet nog niet of ik alles met lak ga inspuiten, maar ik denk haast van wel. Maar dan moet het wel eerst even droog en rustig weer zijn, dan kan ik op het balkon aan de slag.
Alles is klaar, het “deksel” voor de begane grond open. Zo kan ik makkelijk bij de sporen (die nog moeten komen) op niveau min één en bij de bedrading onder de begane grond.
Ik heb mooie scharnieren gevonden om op de 3d printer te zetten. Er moeten wat M5 bouten en moeren in, en dan werken ze perfect.
En zo is het deksel dicht. De witte 3D geprinte scharnieren zijn nu goed zichtbaar, maar die moeten nog worden weggewerkt achter bosjes of huisjes of zoiets, dan zie je er normaal niets meer van. En lekker hoge inkijk op niveau min één, zodat je de treinen daar ook goed kunt zien.
Het nieuwe is onderweg. Het frame wordt een soort kist met twee verdiepingen sporen. Het principe blijft hetzelfde: De hele boel kan gekanteld worden voor werk aan de onderkant. Het bovenste niveau spoor (“begane grond”) kan scharnieren en als motorkap open gezet worden, voor werk aan de onderkant van de begane grond en voor werk op de sporen op niveau -1. Aan de voorkant komen openingen voor een lade met laptop voor de besturing en een strook waar alle decoders zichtbaar gemonteerd kunnen worden. Gewoon, omdat dat leuk is. Alle onderdelen worden op maat gefreesd/gelaserd voor me, ik verwacht het elk moment thuis.
Zo gaat het frame er ongeveer uitzien. Met twee niveaus voor sporen:
Dit is het spoor op de “begane grond”: Een stationnetje, een hoekje waar locs onderhouden en gestald worden (met een draaischijf, want dat is leuk) en bovenin een opstelterrein met keerlus, terug het station in.En dit is niveau min één. Vanuit het station: een helling een tikje naar beneden, dan een gleiswendel (spiraal) naar het “echte” niveau min een, dan een opstelterrein in. Vanuit het opstelterrein met een grote lus rechtsomkeert en weer door de wendel omhoog en terug naar het station.
De achtergrond komt dit keer los van de baan zelf. En hij staat er al:
Voor de liefhebbers: Multiplex 10mm, geschuurd, grondverf, nog een keer schuren, met de lakroller “flexa strak op de muur” “blauwgrijs”. Ideale neutrale kleur voor een neutrale “lucht”.
Ik ben volop bezig met tekenen en plannen. De basis van het nieuwe “molendal” wordt het frame. Dat frame gaat bestaat uit delen van 10mm multiplex. Het sporenplan wordt getekend met AnyRail7. Allerlei verschillende varianten heb ik al uitgewerkt om uiteindelijk te komen tot iets wat ik wil gaan realiseren. Dat heeft natuurlijk allemaal gevolgen voor dat frame. Elke variant van het frame wordt om te beginnen uitgewerkt in Blender. Dan kan ik er virtueel in 3d omheen draaien en kan ik er eventueel een schaalmodel van afdrukken in de 3D printer om te zien hoe het allemaal wordt. Dan weet ik welke panelen er moeten komen en die worden dan stuk voor stuk getekend in AutocadLight. Handig voor als de CNC-fraser straks aan de gang moet, want die heeft exacte afmetingen nodig en misschien kan hij wel werken vanaf die autocad bestanden. Tussendoor heb ik een mockup gemaakt van delen van de verschillende vooraanzichten. Omdat ik natuurlijk wel zeker moet weten dat ik voldoende ruimte heb om bij de treinen op het onderste niveau (min 1) te komen en omdat de Z21 decoders aan de voorzijde in het zicht geplaatst gaan worden. Ik vind het mooi om ze keurig in een rij vol in het zicht te plaatsen, en dat moet wel passen. Kortom, ik heb nog geen centimeter spoor gelegd en er wordt druk gepland en getekend.
Mockups van (delen van) de verschillende varianten van het vooraanzicht. Het wordt de middelste. Denk ik op dit moment.
Ik heb besloten weer helemaal opnieuw te beginnen. Geinspireerd door het bekijken van allerlei mooie strakke frames. Mijn baan is meer organisch gegroeid, verbouw op verbouw. Bovendien een oude analoge baan die gedigitaliseerd is: Sectiescheidingen op de verkeerde plekken en doorgeslepen rails in plaats van nette scheidingen. De rails zijn door al die verbouwingen ook niet meer zo strak en vloeiend. Ik begin dus helemaal overnieuw. De plannen voor een nieuwe layout zal ik snel delen, maar nu is het eerst tijd voor de sloop. Toch ook wel een emo-dingetje, want er gaat de zaag in aardig wat uurtjes werk.
Ik ben afgeleid. Ik veel analoog materiaal over uit het digitaliseren dat er via marktplaats het nodige is afgevoerd. Toch hield ik nog analoog materiaal over. En ik heb altijd al een kleine demo in een koffer willen maken. Dit is het geworden:
Hier rijden twee treinen op een ovaal in een bloksysteem met vier blokken.
En hier wat fotootjes:
Linksboven: Een overzicht van het ovaaltje. Zie de vier seinpalen, die geven mooi het begin van elk van de vier blokken aan.
Rechtsboven: Als je dat vierkante stuk gras in het midden oplicht, dan zit daaronder een opbergvak voor drie treintjes die elk bestaan uit een lokomotiefje en een enkel wagonnetje.
Linksonder: Hier zie je de technische uitrusting van het begin van een blok. Je ziet het stukje electronica voor de sturing, de seinpaal die nu op rood staat, en vlak achter de seinpaal in het midden van de rail de geel geverfde detector die een signaal afgeeft als de detector door een trein gepasseerd wordt.
Rechtsonder: Dat zit allemaal in een heel mooie zwarte flightcase, zodat alles prima transporteerbaar is.
Leuk he? Nu weer verder met de echte modelspoorbaan.
O, als ik er voor jou ook een baantje in een flightcase moet maken, laat het me weten. Alleen als ik er tijd voor heb, maar ik heb de smaak wel te pakken, dit is leuk om te maken.
